Heel Spanje en delen van Portugal en Frankrijk liggen lam grote stroomstoring

[Ordon]

@Dizzy
Ik denk dat we op dit punt niet veel verder zullen komen, gezien je steeds dezelfde standpunten herhaalt.

Intussen verandert de wereld rondom ons.
Of je dat leuk vindt of niet.

[Dizzy]

Klopt, we kennen elkaars standpunt en ik geef je zelfs volledig gelijk over de veranderende wereld. Er worden plannen gemaakt die nooit uitgevoerd worden en ondertussen gaat de opmars van HE in realiteit gewoon veel sneller verder. Verandering kan je niet stoppen, hoogstens wat hopeloze pogingen om het te vertragen.

[Kun]

https://www.hln.be/buitenland/na-grote- ... ~a0070639/

Een storing in het Spaanse telefoonnetwerk leidt in grote delen van het land tot problemen met het noodnummer 112. Het nummer is in delen van het land niet, of niet goed bereikbaar, melden de diensten op sociale media. Volgens Spaanse media ontstonden de problemen na een update in het netwerk van telefoonprovider Telefónica.

[heist_175]

Tussen alle onzin en woede jegens niet-fossiele brandstoffen door: is er eigenlijk recentelijke nog iets bekend gemaakt/geraakt over de oorzaak van de blackout?

[mgo72]

Niet in Spanje.

Is wat gaan liggen precies.

[warpozio2]

https://www.hln.be/buitenland/spaanse-s ... ~abb7c957/

oorzaak: menselijke fout

De netbeheerder maakte een fout door niet genoeg elektriciteitsopwekking in te plannen. Daardoor kon een vraagpiek op 28 april niet worden opgevangen door het net. “Er was voldoende capaciteit om elektriciteit op te wekken om daarop te reageren”, aldus Aagesen. Red Eléctrica had dus beter moeten plannen.

[Ordon]

Of is het de politiek die haar versie als eerste wil lanceren?
Pas na meer dan vijftig dagen...

Vicepremier en minister van Ecologische Transitie Sara Aagesen gaf dinsdag tekst en uitleg bij een rapport van de regering.
Tijdens een persconferentie wees ze duidelijk met de vinger naar netbeheerder Red Eléctrica en verschillende elektriciteitsbedrijven.

De Spaanse regering heeft nog niet om ontslagen geëist bij netbeheerder Red Eléctrica.
Die is namelijk in handen van de overheid.
“Dit rapport is geen rechtszaak”, aldus Aagesen.
De gerechtelijke autoriteiten voeren ondertussen hun eigen onderzoek naar de stroompanne.

Ik ben benieuwd met wat ENTSO-E boven water zal komen én welke aanbevelingen er in hun rapport zullen staan.


Bij Wind Europe publiceert men alvast een uitgebreid artikel waarom Ierland de zaakjes véél beter voor mekaar heeft.

Ireland: how to run an electricity system on high shares of wind energy

4 June 2025

Due to this limited interconnection, Ireland had to be more creative than other countries in managing an electricity system with high shares of variable renewables.
They are one of the leading countries in grid and inertia management.

Bron: Wind Europe

[Dizzy]

Ik denk dat die aanbevelingen niet veraf zullen zitten van wat hier al te lezen viel. Meer storage en interconnecties dus.

Ierland doet het inderdaad goed en investeert sterk in HE. Elk land is echter anders en heeft andere uitdagingen/problemen.

[warpozio2]

Reuters: Miscalculation by Spanish power grid operator REE contributed to massive blackout, report finds

https://www.reuters.com/business/energy ... 025-06-17/

Toegevoegd na 22 uren 44 minuten 16 seconden:
https://arstechnica.com/science/2025/06 ... age-didnt/
The Iberian blackout was a consequence of grid management, not any power source.

[heist_175]

We zijn nu een jaar later...

Voor zover ik kan vinden, is de oorzaak nog niet bekend.
Speculeren over de oorzaak is dan ook ... niet bijster slim

En ondertussen is de oorzaak wél bekend:
https://www.ew-installatietechniek.nl/n ... tval-tegen

De grootschalige stroomuitval in Spanje vorig jaar werd niet veroorzaakt door zonne-energie of windenergie. Volgens de Spaanse toezichthouder CNMC ontstond het probleem doordat onvoldoende middelen beschikbaar waren om de netspanning stabiel te houden. Daarbij zouden marktpartijen, zoals gascentrales bestaande regels rond netstabiliteit onvoldoende hebben nageleefd.

Los van alle onzin die er - vooral net na de stroomstoring - overal te lezen was, is één van de aanbevelingen ook om meer in te zetten op "grid-forming technologie", waarbij omvormers zelf actief voor stabiliteit zorgen.

https://solarmagazine.nl/nieuws-zonne-e ... out-spanje
https://www.pv-magazine.com/2026/05/25/ ... ly-showed/

[duizend]

Wij van WC eend vinden dat er geen problemen zijn met WC eend.

Je kan ook het rapport lezen ipv de goednieuws shows van de solar verkopers.

Instead, grid events known as oscillations, as well as the “disconnection of a significant volume of small photovoltaic installations and at least nine incorrect generation disconnections” were to blame, the grid operator added.

Hmm toch solar precies…

And yeah solar, we weten ook van waar de oscillaties komen

[heist_175]

Ik zie dat nergens in de bronnen staan?
Kan je uw bron geven?

Het is in tegenspraak met de conclusies die overal verschijnen: HE kan wel degelijk een "grid forming" rol spelen, maar mag dat (nog) niet en is ook niet gevraagd dat te doen.
De "grid forming" rol van "legacy providers" heeft gewoon compleet gefaald.
Het is dan ook geen "goed nieuws show van solar", het is gewoon de eindconclusie van de netwerkbeheerder.

Benieuwd of hier ook strafrechtelijke gevolgen aan vasthangen...

[Splitter]

Hmm toch solar precies…

nee, iirc gaan omvormers zich uit veiligheid uitschakelen van het net als het net te onstabiel raakt (tenzij je dat om een of andere reden uitzet en dus niet meer in regel bent) - dus als de omvormer van het net stroom ziet dat niet meer binnen de waardes valt (dacht boven 260v, onder 210v, en dan ergens tussen de 50 & 60hz - al ken ik het niet van buiten, dus do your own google), dan gaat die zichzelf uitschakelen.

in theorie kunnen ze ook mee helpen stabiliseren dacht ik (al zal 1 omvormertje daar pietlullig weinig verschil in maken), maar mogen ze dat niet,
en moeten ze dus de '"het net is niet stabiel, schakel uit" regel volgen (met als gevolg dat "big power" dus ook "big responsibility" maar moet dragen, en niet lullen)

solar (of meer bepaald de regels voor omvormers) zullen dus *bijgedragen* hebben aan een al reeds falend/cascadend grid, maar ze zullen niet de oorzaak zijn.

[Dizzy]

Het is al langer duidelijk geworden dat de oorzaken een samenloop van omstandigheden was en dat er fouten zijn gemaakt door verschillende actoren. De case toont ook het belang van een goed geconnecteerd en flexibel grid aan.

Het risico van een plotse uitval van een grote producent is bovendien eerder nadelig voor grote centrale producenten, zeker als die ook nog eens inflexibel zijn. Bepaalde belangengroepen hebben dit voorval willen gebruiken om de schuld op solar te steken en voor hen doen de feiten er niet toe.

Daarnaast was ook de heropstart duidelijk, de grote centrale productie kwam ook daar pas laat op de proppen. Dus niet in staat het tegen te houden en traag bij heropstart.

[duizend]

Ik had het al dik geschreven, maar blijkbaar niet dik genoeg.

as the “disconnection of a significant volume of small photovoltaic installations

Dat het werkt “as designed” en dat het mogelijks ook anders kan gedisigned worden zal best zijn.
Het feit blijft dat het massaal uitschakelen van de “small photovoltaic installations” een belangrijke oorzaak was in de blackout.
Hadden al de “small photovoltaic installations” een batterij aan hun omvormer hangen was het ook niet voorgevallen.
Maar dat was er dus allemaal niet.
WC eend kan kwaken wat ze wil…

[Dizzy]

Jongens toch, de kinderachtigheid is soms pijnlijk.

Het tekstdeel komt onder een titel "No single cause". Daarna spreekt men van maar liefst 17 factoren.

Indien enkel solar het probleem zou zijn dan was dat probleem al veel vaker voorgekomen maar er waren dus nog 16 andere factoren/fouten. In Duitsland is het net na de sluiting van de kerncentrales zelfs minder onderhevig aan storingen en ook in België ging de lamp niet uit nadat alle kerncentrales eruit liggen. Het is gewoon een onderdeel van de fud die verspreid wordt. Dat het dan nog mensen zijn die zelf massaal solar installeren en promoten zegt ook al iets over de ernst van de boodschap

[duizend]

Bedankt om weeral te schelden en het op de man te spelen.

Lees wat er gepost werd, ik post het nogmaals.

Instead, grid events known as oscillations, as well as the “disconnection of a significant volume of small photovoltaic installations and at least nine incorrect generation disconnections” were to blame, the grid operator added.

Het zijn dus grid oscillations (solar) en disconnection of a significant volume of small photovoltaic installations (solar) die aan de basis liggen van de blackout.

Pas in de rest van het verhaal komen de andere redenen naar voren die de scheve “solar” toestand niet meer recht getrokken kregen.

En voor de tienduizendste keer.
Stop met zwart/wit te polariseren.
Solar is super om je eigen factuur te drukken maar brengt grote kosten en risico’s voor het net met zich mee.
De verborgen kosten van HE noemt men dat.

[warpozio2]

https://arstechnica.com/science/2025/06 ... age-didnt/

The Iberian blackout was a consequence of grid management, not any power source.

[Splitter]

Hadden al de “small photovoltaic installations” een batterij aan hun omvormer hangen was het ook niet voorgevallen.
Maar dat was er dus allemaal niet.

.... wel dus, want dan was de installatie nog steeds off-grid gegaan omdat het problemen op het net detecteert,
en uit zogenoemde veiligheid dus afschakelt

Het zijn dus grid oscillations (solar) en disconnection of a significant volume of small photovoltaic installations (solar) die aan de basis liggen van de blackout.

grid oscillations hebben geen fok te maken met solar (alleen), die zijn *altijd* aanwezig, en als je wil kijken hoe een (centrale) productie mee aangesloten wordt (terug) op het grid, moet je maar eens op youtube opzoeken, daar hebben ze een paar coole videos van een centrale terug aan te sluiten en tonen ze hoe ze binnen een heel kleine variatie van de 50/60hz moeten zijn om te connecten met de rest van het grid.

en als je écht denkt dat grid oscillations afhangen van solar (alleen), dan moet je maar eens een het wikipedia artikel over grid oscillation opzoeken en doorlezen.

een kleinere variant van hetzelfde fenomeen (althans "storingen op het net", niet zozeer echt oscillation) heb/had je trouwens met enorm cheape led verlichting + devolo's: teveel lampen aan = teveel storing op het net = devolo's uit.
opnieuw niks te doen met solar.

Solar is super om je eigen factuur te drukken maar brengt grote kosten en risico’s voor het net met zich mee.

die "grote kosten" is omdat het net er niet voor gebouwd is wegens de laatste 3 decennia niet te zijn onderhouden ervoor.
beetje zoals dat pxm niet zou zijn meegegaan met vdsl (upgraden van hardware, en rechtstreeks lassen van koper), en je nu nog op adsl zou zitten (want "dat werkt")
dat je dan blindelings kiest te geloven dat big power arme schaapjes zijn en ons geld al die jaren wel goed besteed hebben, maar onze eigen investeringen zijn die de fout zijn... sja, dat zegt me eerder dat je niet voor discussie vatbaar bent dan wat anders.

de risico's "voor het net" zijn dus opnieuw een gevolg van een "slecht uitgewerkt net", maar daarvoor inderdaad niet minder realistisch: o.a vandaar dus ook het concept "als de omvormer ziet dat het net te fel afwijkt van zijn "normale" parameters, dan moet er afgekoppeld worden van het net, om zo het net te beschermen" (wat dus omgekeerd werkt als er productie wegvalt - het is vooral bedoeld om overproductie te voorkomen)

edit: just because it's fun, hier is een video van chris boden die een hydro dam aansluit op het hoofdnet (grid van 60hz tegenover onze 50hz) :

[devilkin]

Gezien @duizend blijkbaar zijn bron niet wil vrijgeven (maar wel graag eruit quote), ben ik even gaan graven.

https://www.euractiv.com/news/final-rep ... -failures/

Verslag uit maart gevonden.

[duizend]

Vooral de laatste alinea spreekt weerom boekdelen ...

Entso-E also found that
rooftop solar – a common sight in a country that has been among Europe’s most enthusiastic adopters of renewable energy –
contributed to the rapid collapse of the grid.

Small panels – which provide a significant share of Spain’s electricity around noon – turned themselves off in the very early stages of the blackout.

Fixing this vulnerability could require potentially costly retrofitting.

En recht uit het FINAL rapport, bespaart den devilkin weer wat werk

The incident evolved through a sequence involving a combination of voltage fluctuations and oscillatory phenomena, leading to
widespread generation disconnections in Spain, particularly inverter-based resources,
followed by a cascade of overvoltage disconnections and culminating in the loss of synchronism of the Iberian system with the Continental Europe Synchronous Area.

Rarara wat zouden zoal die "inverter-based resources" kunnen zijn die "particularly" gezorgd hebben voor de uitval

Show me it is Solar without saying it is Solar

[heist_175]

Het is blijkbaar moeilijk om oorzaak en gevolg van elkaar te scheiden .
Omvormers moeten, volgens de huidige regelgeving, zichzelf uitschakelen als dat gedrag zich voordoet op het net.

Verder nogal plat dat je uw bron niet wil geven. Nu een admin de bron gevonden heeft, is het duidelijk dat die van ruim voor mijn gelinkte bronnen is.
2026/03: ENTSO-E, Europese netwerkorganisatie van hoogspanningsnetbeheerders
2026/05: CNMC, Spaanse toezichthouder

En "gek genoeg" zegt de hoogspanningsnetbeheerder dat zij niet de schuldige zijn:

Entso-E’s investigators identified “no single cause” of the grid failure

Maar zelfs "wijvan WC-eend" kunnen toch niet om de eigen verantwoordelijkheid heen

A central factor in the voltage surge was ‘reactive power’, which is used to stabilise high-voltage AC power lines by flowing back and forth as needed. In this case, however, Red Eléctrica was unable to maintain control, and the surging levels triggered a cascade of power-plant shut-downs, including gas and hydropower.

Het staat iedereen, net als toen de stroomuitval nog recent nieuws was, vrij om solar te bekritiseren, voorlopig leven we nog in een vrije samenleving.
Voor mensen die rapporten kunnen en willen lezen, is het duidelijk dat het probleem in Spanje veroorzaakt is door gebrek aan regelgeving én gebrek aan toepassing van die regelgeving. De stroomuitval had niets met solar (of wind) te maken.

[ivob]

Technisch is er geen enkel probleem voor PV aangesloten op een grid.
Het is de regelgeving (uit angst voor het mislopen van stemmen van Jan Modaal?) die achterloopt.
Mensen met PV nemen minder van het net af dan mensen zonder PV. Daar is de invloed voor PV bezitters dus al eerder positief dan negatief.
Iedere PV installatie kan je, zeker met de hedendaagse omvormers, ook op curtailment laten regelen.
Je kan ze zelfs zo regelen dat ze niets meer terugleveren aan het net en/of economische incentives opleggen (bv. captar op netinjectie) dat PV-bezitters zelf besluiten niet meer terug te leveren.
In landen waar netsalderen al grotendeels is afgeschaft (zie bv. al het historisch verschil tussen BE en NL) zijn er ook al minder netcongestieproblemen dan landen waar salderen nog à volonté ter beschikking staat.

Je zou PV, zeker in combinatie met batterij(parken) zelfs kunnen inzetten om de stabiliteit van het net mee te helpen ondersteunen. Maar daar heb je eenvormige EU-regels voor nodig. Wanneer je het getalm ziet voor (technisch relatief eenvoudige) het bidirectioneel V2G inzetten van EV-batterijen weet je wel hoe laat het op dat vlak is.

HE loopt technisch gewoon voor op de verstarde instelling van netbeheerders die (deels) nog in het verleden zijn blijven steken (net zoals trouwens de bevoegde politici).

HE heeft technisch geen probleem. Integendeel zelfs.
Het is de overduidelijke combinatie van het lobbywerk van "oude energiemonopolies" icm onwetende bange politici die op het gemoed van Jan Modaal spelen dat de grootste hinderpaal is voor een relatief snelle transitie naar elektrificatie.

Nu ja, hoe zou je zelf zijn als uitbater van een systeem waar je tegen betaling na betaling grondstoffen kan blijven opgraven met nadien een eenmalig verbruik met een bedroevend rendement (waardoor de eigen inkomsten tot het einde van je dagen gegarandeerd blijven) en de uitrol van een systeem waar de energie letterlijk in oneindige hoeveelheden gratis uit de lucht komt vallen (en zowat ieder huisgezin dat onafhankelijk van derden kan capteren) en waar de grondstoffen om dit op te vangen en op te slaan niet eenmalig maar tientallen jaren meegaan en na einde levensduur ook nog eens grotendeels gerecupereerd en herbruikt kunnen worden?
Dat wil je dan toch niet overal uitgerold zien want het ondergraaft je makkelijke verdienmodel op de kap van de onwetende massa.

[Dizzy]

Bedankt om weeral te schelden en het op de man te spelen.

Lees wat er gepost werd, ik post het nogmaals.
...
Pas in de rest van het verhaal komen de andere redenen naar voren die de scheve “solar” toestand niet meer recht getrokken kregen.

En voor de tienduizendste keer.
Stop met zwart/wit te polariseren.
Solar is super om je eigen factuur te drukken maar brengt grote kosten en risico’s voor het net met zich mee.
De verborgen kosten van HE noemt men dat.

Modbreak:
dit is onnodig op de man spelen

Graag gedaan, kinderen moet je soms wat kordater aanpakken zeker als ze zelf vaak erg brutaal uit de hoek komen. Ik ben geen aanhanger van de losse opvoeding

Je geeft nu zelf aan dat er verder in de tekst over andere factoren wordt gesproken. Uw tekst is dus een bewust gekozen deel van het verhaal, uiteraard is dat de reden waarom je het hele artikel niet wou geven.

Dat je voor jezelf kiest voor de voordelen van super HE terwijl je hoopt de kosten van centrale opwekking op anderen afgeschoven worden, is een vaststelling die we inderdaad voor de duizendste keer moeten maken. Je bent maar één nageltje aan de kist van centrale opwekking maar met vele nageltjes is de kist toch behoorlijk dichtgetimmerd.

De aanpassing van het net is sowieso nodig oa door elektrificatie en dus ook indien we voor centrale opwekking kozen. Dat zou nog meer transport vergen en dus nog meer aanpassing vragen. Dat komt bij de kosten voor afbraak en duizenden jaren afvalbeheer.

[duizend]

Nog maar eens een persoonlijke aanval, jammer dat er steeds door dezelfde user op de man gespeeld wordt als de argumenten op zijn.

Er worden twee oorzaken bij naam genoemd.
Eentje dat mede veroorzaakt wordt door solar en de andere bij naam genoemde oorzaak is het massaal uitvallen van invertor based generation: solar

Overduidelijk dat de oorzaak solar is behalve voor de “wij van WC eend rapporten”

[on4bam]

Er worden twee oorzaken bij naam genoemd.

Van de 17. En daaruit haal je dan wat in je kraam past. Was je zeker van je zaak dan had je de link zelf gepost en moest devilkin geen extra moeite doen om je bron te achterhalen.

Dus:

An exhaustive investigation into the causes of the catastrophic power cut across the Iberian Peninsula last April has closed without finding a single smoking gun: the blackout was due to the interplay of no fewer than 17 different factors, and raises questions about governance and inadequate infrastructure.

Entso-E’s investigators identified “no single cause” of the grid failure,

The independent expert group said causes included badly programmed renewable energy arrays, outdated control settings, the surprise tripping of rooftop solar panels, and the fact that Spain is the EU’s only country with such lax regulation on voltage ranges.

Red Eléctrica was unable to maintain control, and the surging levels triggered a cascade of power-plant shut-downs, including gas and hydropower.

Conventional power plants, which in Spain are mostly gas-fired, are usually central to managing reactive power – but many produced less than 75% of what they said they would be producing at the time of the collapse. They could apparently do this with impunity in a system designed so that there were “no economic consequences” for breaking the rules.

Of the experts’ 21 recommendations to Europe more widely to avoid future high-voltage blackouts, 19 are addressed to grid operators themselves – notably their role in ensuring that electricity generators help control the voltage across the system.

Een groot deel is dus te verklaren door slechte en verouderde software en instellingen, overtredingen van de wetgeving en fraude in de energiecentrales.

[Goztow]

Graag met inhoudelijke argumenten discuteren en niet op de man spelen. @Dizzy deel van je reply verwijderd...

[SpecialK]

Is er eigenlijk een "kost" aan reactief vermogen voorzien? Ik dacht dat dat erin bestaat dat je generator NIET aangedreven wordt maar in feite als motor meedraait op het net, en dat je die dan kan laten versnellen of vertragen in functie van wat er op dat moment nodig is. Maar je voegt op dat moment geen mechanische energie toe (bv via de turbine van een gascentrale) want anders maak je ook actief vermogen dat het onbalans-probleem misschien nog wel groter maakt. En als je geen energie toevoegt, heb je ook geen gas oid nodig.
Of zie ik dat te simpel?

[duizend]

Er worden twee oorzaken bij naam genoemd.

Van de 17. En daaruit haal je dan wat in je kraam past.

Van de 17 worden er twee bij naam genoemd.
Solar en solar.
Deze citeer ik gewoon.
Daarmee is het spel gestart en daarna waren er 15 andere redenen die het niet gestopt kregen.

Staat gans duidelijk in het rapport hoor.

The incident evolved through a sequence involving a combination of voltage fluctuations and oscillatory phenomena, leading to
widespread generation disconnections in Spain, particularly inverter-based resources,
followed by a cascade of overvoltage disconnections and culminating in the loss of synchronism of the Iberian system with the Continental Europe Synchronous Area.

[boran_blok]

Ik denk dat functioneel analfabetisme echt een grote beperking vormt voor de toekomst. Dit gecombineerd met achterwaarts werken (bepaal eerst de conclusie en kijk dan enkel naar wat je conclusie ondersteunt) is een van de grote oorzaken van de sociale versplintering van de maatschappij.

We zien hier nogmaals een goed voorbeeld hiervan.

[duizend]

Klopt de conclusie en interpretatie van de “wij van WC eend” solar magazines en lobby is gewoon fout.
Het is inderdaad zeer jammer dat je steeds moet overdrijven om je punt duidelijk te maken.
Het stroomnet is duidelijk niet klaar is voor massale decentrale ineens “iedereen volle bak” productie gevolgd door ineens niks nada decentrale productie meer.

Meer moet je er niet van maken.
De verborgen kost van HE…

[Dizzy]

Goed dat je toegeeft dat je wel degelijk overdreef.

De conclusies komen uit hetzelfde rapport en dus niet van een lobby. Het rapport is gewoon ruimer/completer in de conclusies dan het bewust beperkte deel dat uitgelicht wordt. Het is bovendien vreemd dat over verborgen kosten geklaagd wordt door iemand die mede verantwoordelijk is voor de opdrijving van die kost. Het is nog vreemder dat deze kost een probleem vormt maar veel hogere verborgen kosten voor duizenden jaren genegeerd worden.

Dat het grid moet versterkt worden en de regels strenger, was al langer duidelijk maar dat was ook zo zonder HE.

Ondertussen is er alweer een pak HE bij gekomen en is de storing al lang verdwenen. Dat HE dus DE oorzaak zou zijn is gewoon niet juist.