Schóttelslet/sjôttelsplak is het mooiste Limburgse woord 04.

Gebruikersavatar
Spock
Elite Poster
Elite Poster
Berichten: 1591
Lid geworden op: 20 Feb 2004
Locatie: St-Truiden, Brussel, Utrecht en Capetown
Contact:

Schóttelslet/sjôttelsplak is het mooiste Limburgse woord 04.

Berichtdoor Spock » 22 Dec 2004, 12:24

Schóttelslet/sjôttelsplak (in het Nederlands vaatdoek, schoteldoek, schotelvod) is als grote winnaar uit de bus gekomen in de door WegWijs uitgeschreven wedstrijd 'Kies het mooiste Limburgse woord van 2004'. Van de 1876 uitgebrachte stemmen gingen er maar liefst 422 naar de vaatdoek, wat neerkomt op bijna een kwart van de stemmen.

WegWijs startte de verkiezing enkele maanden geleden. Het begon met een oproep om woorden te nomineren, waar een jury er tien uit zou kiezen. Dat leverde welgeteld 1256 woorden van evenzoveel inzenders op. De populariteit van het woord schóttelslet bleek al meteen bij het begin toen we de lezers vroegen om woorden te nomineren. Er waren maar liefst 59 personen die dit woord nomineerden.

Uit de 1256 inzendingen werden er tien uitgekozen door de jury. De lezers konden vervolgens op deze tien stemmen. Dat leverde opnieuw een lawine aan reacties op. Er kwamen 1.876 stemmen binnen via e-mail en 'gewone' post.

Het winnende woord komt in alle regio's voor. In het noordelijke deel van de beide Limburgen wordt schóttelslet gezegd, terwijl naar het zuiden toe wordt gesproken van sjóttelslet (met sj) of sjôttelsplak. De 422 personen die op het winnende woord hebben gestemd, hebben op hun stemformulier een aantal dezelfde motivaties gegeven voor hun keuze, zoals: het woord klinkt typisch Limburgs en het klinkt even vies als het doekje meestal is. Vooral oudere mensen gaven aan dat het doet denken aan vroeger, toen de afwas niet met een afwasborstel werd gedaan maar met een vaatdoek. Veel mensen hebben herinneringen aan 'sjôttelsplakgevechten' tijdens de afwas. Menig kind kreeg wel eens een draai om de oren met een schóttelslet/sjôttelsplak. Veel mensen vinden het ook leuk dat 'Hollanders' totaal geen idee hebben wat iemand met dit woord bedoelt. Een inzender uit Heerlen liet weten: ,,Dit is het eerste dialectwoord dat ik leerde. Ik werd de keuken ingestuurd om een sjôttelsplak te halen en kwam met peperkoek terug!''

Behalve dat schóttelslet/sjôttelsplak in de letterlijke betekenis vaatdoek betekent en je er de afwas mee kunt doen of tafel of aanrecht mee kunt afvegen, is er natuurlijk ook een figuurlijke betekenis. Voetbalt iemand slecht en zet hij zich totaal niet in, dan wordt ook wel gezegd: hij speelt als een schóttelslet. Is iemand een avondje uit geweest en voelt zich 's morgens belabberd, dan heet het: ik voel me als een schóttelslet. Tegen iemand die kwaad spreekt, wordt gezegd: hij heeft 'n tong als een schóttelslet. Overigens is schóttelslet, in tegenstelling tot wat velen denken, geen typisch Limburgs woord waar onze provincie bij wijze van spreken patent op heeft. Het komt namelijk ook voor in Brabant, Rijnland en het Nedersaksisch gebied. Maar hoe dan ook, het is nu wel het mooiste Limburgse woord!

Spanning was er dus niet in de strijd om de 1e plaats. Schóttelslet was een duidelijke winnaar. Wel was er een nek-aan-nek race om de tweede plaats, die uiteindelijk gewonnen werd door esgodbleef. Volgens velen een echte Limburgse uitdrukking die iets zegt over de goeie oude tijd van het katholieke zuiden.

En hoe zit het met het populairste woord in de andere provincies?
:wink:

Terug naar “Test”

Wie is er online

Gebruikers op dit forum: Geen geregistreerde gebruikers en 1 gast